"Isı pompası fiyatları" diye arattığınızda birbirini tutmayan rakamlar görürsünüz: biri kombi fiyatına yakın, diğeri onun birkaç katı. İkisi de yalan değil; ikisi de farklı bir şeyi sayıyor. Çünkü ısı pompası fiyatı bir cihazın değil, bir sistemin fiyatıdır ve sistemin içinde ne olduğu evden eve değişir. Bu yazıda fiyatı oluşturan yedi kalemi tek tek açıyor, teklif isterken neyi sormanız gerektiğini ve iyi bir teklifin neye benzediğini anlatıyoruz. Rakam vermiyoruz — bir sonraki paragrafta nedenini de söylüyoruz.
Neden sitede fiyat yok?
Bir rakam yazsak üç şeyden biri olur: ya sizin evinize uymaz, ya birkaç ay içinde eskir, ya da "başlangıç fiyatı" diye yazılıp keşifte iki katına çıkar. Üçü de ilk telefonda güveni bitirir. Bunun yerine fiyatın nasıl oluştuğunu anlatıyoruz; böylece aldığınız her teklifi — bizden ya da başkasından — kalem kalem okuyabilirsiniz.
Fiyatı belirleyen yedi kalem
1. Kapasite (kW)
En büyük kalem. Cihazın fiyatı kapasiteyle artar ve kapasite evin ısı kaybına göre belirlenir: metrekare, yalıtım, bulunduğunuz il, tavan yüksekliği. 100 m² iyi yalıtımlı bir ev ile 200 m² yalıtımsız bir ev bambaşka üniteler ister. Kapasiteyi nasıl belirlediğimizi kaç kW gerekir yazısında anlattık. Buradaki tuzak: "büyük alayım garanti olsun" düşüncesi hem fiyatı hem faturayı büyütür — olduğundan büyük cihaz verimsiz çalışır.
2. Seri: R32 mi R290 mu?
Aynı kapasitede R290 serisi, EVI kompresörü ve yüksek sıcaklık kabiliyeti nedeniyle R32'nin üstünde konumlanır. Farkı hak edip etmediğiniz tesisatınıza ve ilinize bağlı: yerden ısıtmalı ılıman iklimdeki evde R32 yeter, radyatörlü ve sert kışlı evde R290 gerekir. Ayrıntılı karşılaştırma R32 mi R290 mu yazısında. Gereksiz yere üst seriye çıkmak da, gerektiği hâlde alt seride kalmak da pahalıya gelir — ikincisi elektrik faturasından.
3. Kullanım sıcak suyu: boyler
Isı pompası duş ve mutfak suyunu da ısıtacaksa bir boyler gerekir; hacmi haneye göre 150-300 litre arasında seçilir. Boyler ayrı bir kalemdir ve tekliflerin birbirini tutmamasının en yaygın sebebidir: biri boyleri dâhil eder, diğeri "sonra konuşuruz" der. Mevcut termosifonunuz kalacaksa boyler kalemi düşer; ama o zaman sıcak su elektrikli ısıtıcıdan gelmeye devam eder, ısı pompasının verim avantajı sıcak suya yansımaz.
4. Tesisat işçiliği
Cihaz aynı olsa da evden eve en çok değişen kalem bu:
- Mevcut radyatör tesisatına bağlantı: en sade durum. Kombi sökülür, dış ünite mevcut hatta bağlanır. Peteklerin yeterli olup olmadığını radyatör yazısındaki deneyle önceden anlayabilirsiniz.
- Yerden ısıtma ile karma tesisat: iki farklı su sıcaklığı gerektiğinde karışım vanası ve ek pompa gelir.
- Denge tankı ve hidrolik ayırıcı: bazı tesisatlarda cihazın sık aç-kapa yapmaması için gerekir; küçük bir kalemdir ama sık atlanır.
- Boru mesafesi: dış ünite duvara ne kadar uzaksa yalıtımlı boru ve işçilik o kadar artar. Monoblokta bu mesafenin kısa tutulması gerektiğini monoblok yazısında anlattık.
- Donma önlemi: sert iklimde dış hatta glikol ya da ısıtıcı kablo. Kayseri'de bunu içermeyen teklif eksik tekliftir.
5. Elektrik hattı
Isı pompası kombiden farklı olarak kayda değer elektrik çeker: Daiwa DW-10'un güç girişi 0,86-2,88 kW, DW-24'ün 1,78-6,45 kW. Sayaçtan cihaza ayrı ve uygun kesitli bir hat, kendi sigortası ve kaçak akım rölesi gerekir. Büyük kapasitelerde üç fazlı besleme gündeme gelebilir; evinizde tek faz varsa abonelik değişikliği ayrı bir iş ve ayrı bir masraftır. Bu kalem tekliflerde en sık "unutulan" kalemdir; sorun.
6. Montaj yeri ve zemin
Dış ünite bahçede beton kaide üstüne mi, balkonda duvar konsoluna mı, çatıya mı konacak? Kaide ve titreşim takozları ucuz; çatıya vinçle çıkarmak değil. Ses için komşu duvarından uzaklık, servis için etrafında boşluk, hava akışı için önünde engel olmaması gerekir. Yer seçimi hem fiyatı hem ömür boyu sessizliği belirler.
7. Garanti, servis ve marka
İki teklif arasındaki fark bazen cihazda değil, arkasındaki ağdadır. Garanti süresi, garantinin işçiliği kapsayıp kapsamadığı, yedek parçanın Türkiye'de olup olmadığı ve size en yakın yetkili servisin kaç kilometre uzakta olduğu — bunlar fiyatın içindedir ama etikette görünmez. Daiwa'nın 72 ilde 226 bayisi ve 37 ilde 46 yetkili servisi var; kışın arıza olduğunda "İstanbul'dan ekip gelecek" cümlesini duymamak da fiyatın bir parçasıdır.
Teklif isterken sorulacak sekiz soru
- Bu kapasiteyi neye göre belirlediniz — ısı kaybı hesabı yapıldı mı?
- Boyler dâhil mi, kaç litre?
- Elektrik hattı, sigorta ve kaçak akım rölesi teklifin içinde mi?
- Denge tankı ya da hidrolik ayırıcı gerekiyor mu, dâhil mi?
- Donma önlemi ne, teklifte var mı?
- Eski kombinin sökümü ve borularının iptali kimde?
- Garanti kaç yıl, işçiliği kapsıyor mu, en yakın yetkili servis nerede?
- Devreye alma ve hava eğrisi ayarı yapılacak mı, ilk kış kontrolü var mı?
Bu soruların hepsine net cevap veren teklif, düşük görünen ama yarısı eksik tekliften neredeyse her zaman daha ucuzdur.
İyi bir teklif neye benzer?
Kalem kalem yazılmış
Cihaz (model ve kapasite), boyler (hacim), tesisat malzemesi, elektrik işi, montaj işçiliği, devreye alma — her biri ayrı satırda. "Anahtar teslim" tek rakam, eksikleri saklamanın en kolay yoludur.
Keşfe dayanıyor
Evi görmeden verilen fiyat tahmindir. Ciddi bir teklif, ısı kaybı hesabını, peteklerin durumunu, dış ünitenin yerini ve elektrik panosunu yerinde gördükten sonra yazılır. Daiwa'da keşif de teklif de ücretsiz; keşif sonrası çıkan rakam "sürpriz kalem" içermez.
Fiyat değil, toplam maliyet
Son bir uyarı: en düşük kurulum fiyatı en ucuz sistem değildir. Isı pompası on beş yıl çalışır ve o sürede ödediğiniz elektrik, kurulum bedelini geçer. Doğru kapasite, doğru seri ve doğru su sıcaklığı ayarı yıllık tüketimi belirler — hesabı tüketim yazısında, doğal gazla kıyası maliyet karşılaştırmasında var. Kurulum bedelinin kendini kaç yılda ödediğini ise bir sonraki yazıda hesaplayacağız.
Kısaca
- Fiyat bir cihazın değil bir sistemin fiyatıdır; teklifler bu yüzden birbirini tutmaz.
- Yedi kalem: kapasite, seri, boyler, tesisat işçiliği, elektrik hattı, montaj yeri, garanti/servis.
- En sık unutulanlar: elektrik hattı, denge tankı, donma önlemi, eski kombi sökümü.
- Kalem kalem yazılmış, keşfe dayanan teklif isteyin; "anahtar teslim" tek rakama güvenmeyin.
- Kurulum fiyatı değil on beş yıllık toplam maliyet karşılaştırılır.
Modelleri ve teknik tabloları ürünler sayfasında bulabilirsiniz. Eviniz için kalem kalem yazılmış bir teklif almak için ücretsiz keşif isteyin; size en yakın bayiyi bayi listesinden de doğrudan arayabilirsiniz.